BRICS Declaration: న్యూఢిల్లీ వేదికగా జరుగుతున్న 18వ బ్రిక్స్ (BRICS) శిఖరాగ్ర సదస్సులో భారత్కు అరుదైన, అత్యంత కీలకమైన దౌత్య విజయం లభించింది. పశ్చిమాసియా సంక్షోభం, ఉక్రెయిన్ సంక్షోభం వంటి అంతర్జాతీయ వివాదాల నేపథ్యంలో సభ్య దేశాల మధ్య ఏకాభిప్రాయం కుదరడంపై నెలకొన్న సందిగ్ధతను పటాపంచలు చేస్తూ.. సభ్య దేశాలన్నీ ప్రతిష్టాత్మకమైన “న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్”కు సంపూర్ణ ఆమోదం తెలిపాయి.
ఏ ఒక్క దేశం పేరును ప్రత్యక్షంగా ప్రస్తావించకుండానే, ఏకపక్ష దాడులు, ఆక్రమణలను తీవ్రంగా ఖండిస్తూ.. “చర్చలు, దౌత్య మార్గాలే ఏ సమస్యనైనా పరిష్కరించే అసలైన మార్గం” అని బ్రిక్స్ కూటమి ముక్తకంఠంతో తేల్చిచెప్పింది.
విభేదాలను అధిగమించి ఏకతాటిపైకి – భారత్ వ్యూహం సక్సెస్..
ఇరాన్ – యూఏఈ మధ్య సంధి..
పశ్చిమాసియాలో ఉద్రిక్తతల వల్ల సభ్య దేశాలైన ఇరాన్, యూఏఈల మధ్య తీవ్ర అభిప్రాయ భేదాలు తలెత్తాయి. విదేశాంగ మంత్రుల స్థాయిలో ఉమ్మడి ప్రకటన విడుదల కాకపోవడంతో నాయకుల సమావేశంలో ఏం జరుగుతుందోనన్న ఉత్కంఠ నెలకొంది. అయితే భారత దౌత్య వర్గాలు నిరంతరం జరిపిన చర్చలు ఫలించడంతో ఇరు దేశాలు ఉమ్మడి ప్రకటనకు అంగీకరించాయి.
భారత్ శాంతి నినాదానికి ఆమోదం..
“ఇది యుద్ధాల యుగం కాదు.. శాంతి, సంభాషణల ద్వారానే సమస్యలు పరిష్కారం కావాలి” అని ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఎప్పటినుంచో చెబుతున్న వైఖరిని ఈ డిక్లరేషన్ ప్రతిబింబించింది.
‘న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్’ కీలక ముఖ్యాంశాలు
ఏ దేశమైనా సరే ఏకపక్షంగా యుద్ధానికి దిగడాన్ని ఖండిస్తూ, సంక్షోభాల పరిష్కారానికి ద్వైపాక్షిక చర్చలే శరణ్యమని స్పష్టం చేసింది. ఉగ్రవాదాన్ని ఏ రూపంలో ఉన్నా సమర్థించలేమని, ఉగ్రవాదానికి నిధుల సరఫరా, ఆశ్రయం కల్పించే శక్తులపై ఉమ్మడిగా పోరాడాలని నిర్ణయించాయి. ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి (UNSC) సహా అంతర్జాతీయ ఆర్థిక సంస్థల్లో సంస్కరణలు చేపట్టాలని, అభివృద్ధి చెందుతున్న గ్లోబల్ సౌత్ దేశాలకు పెద్దపీట వేయాలని డిమాండ్ చేశాయి. భారత్కు శాశ్వత సభ్యత్వానికి మద్దతు అంశం ఇందులో ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.
డాలర్పై ఆధారపడటం తగ్గింపు:
అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, చెల్లింపులలో స్థానిక కరెన్సీల వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించడం, ప్రత్యామ్నాయ చెల్లింపు వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడంపై దృష్టి సారించారు.ఇంధనం, ఆహార భద్రత, సరఫరా గొలుసులు (సప్లై చైన్స్), డిజిటల్ టెక్నాలజీ రంగాల్లో పరస్పర సహకారాన్ని విస్తరించుకోవాలని తీర్మానించారు.
బ్రిక్స్ 11 దేశాల కూటమిగా విస్తరించిన తర్వాత వేర్వేరు భౌగోళిక రాజకీయ ప్రయోజనాలు ఉన్న దేశాలన్నింటినీ ఒకే ప్రకటనపై ఒప్పించడం అంత తేలికైన విషయం కాదు. ఆ సవాలును అధిగమించి అన్ని దేశాలను ఒప్పించడంలో ప్రధాని మోదీ నాయకత్వంలోని భారత దౌత్యం అద్భుత విజయాన్ని సాధించింది.