Crude Oil: సౌదీ, అమెరికాలకు భారత్ షాక్.. గప్‌చుప్‌గా వెనిజులా నుండి భారీగా చమురు దిగుమతులు!

ఎనర్జీ కార్గో ట్రాకర్ ‘కెప్లర్’ (Kpler) గణాంకాల ప్రకారం.. ఈ మే నెలలో ఇప్పటివరకు వెనిజులా రోజుకు దాదాపు 4,17,000 బారెళ్ల ముడి చమురును భారతదేశానికి సరఫరా చేసింది. ఇది ఏప్రిల్ నెలలో నమోదైన 2,83,000 బారెళ్ల కంటే చాలా ఎక్కువ. విశేషమేమిటంటే, అంతకుముందు గత తొమ్మిది నెలలుగా ఈ దక్షిణ అమెరికా దేశం నుండి భారతదేశానికి ఎలాంటి ముడి చమురు సరఫరా కాలేదు. ప్రస్తుతం పశ్చిమ ఆసియా (మిడిల్ ఈస్ట్) లో కొనసాగుతున్న సంక్షోభం, హార్ముజ్ జలసంధి చుట్టూ ఏర్పడిన అంతరాయాల కారణంగా భారతదేశం తన ముడి చమురు దిగుమతుల వ్యూహాన్ని మార్చుకుంటున్న తరుణంలో ఈ మార్పు చోటుచేసుకుంది.

మే నెలలో కేవలం రష్యా మరియు యూఏఈ (యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్) దేశాలు మాత్రమే వెనిజులా కంటే ఎక్కువ ముడి చమురును భారతదేశానికి సరఫరా చేశాయి.

వెనిజులా వైపు భారత్ మొగ్గు చూపడానికి కారణం ఏంటి?

ఈ ఆకస్మిక కొనుగోళ్లకు ప్రధాన కారణం ఆకర్షణీయమైన ధరలు. ప్రస్తుతం అంతర్జాతీయ మార్కెట్లోని ఇతర రకాల ముడి చమురు ధరలతో పోలిస్తే వెనిజులా చమురు ధర చాలా తక్కువగా ఉంది. భౌగోళిక రాజకీయ అనిశ్చితి మరియు చమురు ధరల పెరుగుదలతో ఇబ్బంది పడుతున్న భారతీయ రిఫైనరీలకు ఇది ఎంతో ఆకర్షణీయంగా మారింది.

భారతీయ రిఫైనరీలు, ముఖ్యంగా ‘రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్’ దీనికి పెద్ద కస్టమర్‌గా ఉంది. ఎందుకంటే వెనిజులాకు చెందిన హెవీ మరియు హై-సల్ఫర్ (భారీ మరియు ఎక్కువ సల్ఫర్ ఉండే) ముడి చమురు.. గుజరాత్‌లోని రిలయన్స్‌కు చెందిన జామ్‌నగర్ రిఫైనరీ వంటి అత్యాధునిక సంక్లిష్ట రిఫైనరీ వ్యవస్థలకు చాలా అనుకూలంగా ఉంటుంది. మెజారిటీ భారతీయ రిఫైనరీలు వెనిజులా ముడి చమురును పరిమిత పరిమాణంలో మాత్రమే ప్రాసెస్ చేయగలవు, కానీ రిలయన్స్ కలిగి ఉన్న అడ్వాన్స్‌డ్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ కారణంగా ఈ పరిస్థితి ఆ సంస్థకు పెద్ద ప్లస్ పాయింట్‌గా మారింది.

ఇరాన్ సప్లై బంద్.. వెనకబడ్డ సౌదీ అరేబియా!

ఈ ఏడాది ప్రారంభంలో అమెరికా ఆంక్షలను సడలించడంతో, భారతదేశం ఏప్రిల్ నెలలో ఇరాన్ నుండి ముడి చమురు దిగుమతులను కొద్దిరోజుల పాటు పునఃпроారంభించింది. దాదాపు ఏడేళ్ల తర్వాత ఇరాన్ నుండి భారత్‌ చమురు దిగుమతి చేసుకోవడం ఇదే మొదటిసారి. కానీ, ప్రస్తుతం జరుగుతున్న అంతర్జాతీయ సంక్షోభం నేపథ్యంలో ఇరాన్ రేవుల చుట్టూ అమెరికా నౌకాదళం దిగ్బంధనం (Naval Blockade) విధించడంతో ఈ నెలలో ఇరాన్ నుండి ఒక్క చమురు నౌక కూడా భారత్‌కు రాలేదు. ఈ అంతరాయం వల్ల భారతీయ రిఫైనరీలు ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను వెతకాల్సి వచ్చింది, ఇది వెనిజులా మరియు యూఏఈ వంటి దేశాలకు లాభించింది.

మరోవైపు, ఇరాన్ సంక్షోభం ప్రారంభం కావడానికి ముందు భారతదేశానికి మూడవ అతిపెద్ద చమురు సరఫరాదారుగా ఉన్న సౌదీ అరేబియా.. భారత్‌కు చేసే సరఫరాల్లో భారీ క్షీణతను చూసింది. ఏప్రిల్‌లో రోజుకు 6,70,000 బారెళ్లుగా ఉన్న సౌదీ సరఫరాలు, మే నెల నాటికి దాదాపు సగానికి పడిపోయి రోజుకు 3,40,000 బారెళ్లకు చేరాయి. సౌదీ అరేబియా తన చమురు ధరలను ఎక్కువగా నిర్ణయించడమే (Aggressive Pricing) దీనికి ప్రధాన కారణమని విశ్లేషకులు చెప్తున్నారు.

భారత ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం

భారతదేశం ప్రపంచంలోనే ముడి చమురును అత్యధికంగా దిగుమతి చేసుకునే మరియు వినియోగించే దేశాల్లో మూడవ స్థానంలో ఉంది. తన ఇంధన అవసరాల కోసం మన దేశం పూర్తిగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. ఈ పరిణామాలు దేశీయంగా కింది మార్పులు జరుగుతున్న సమయంలో చోటుచేసుకుంటున్నాయి:

• భారతదేశంలో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు పెరిగాయి.

• డాలర్‌తో పోలిస్తే రూపాయి విలువ బాగా బలహీనపడింది.

• ముడి చమురు ధరలు పెరగడం వల్ల ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) పై ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయి.

ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లో తీవ్రమైన ఒడుదొడుకులు, లాభాల (Margins) ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటున్న భారతీయ రిఫైనరీలకు.. తక్కువ ధరకు లభిస్తున్న వెనిజులా ముడి చమురు ప్రస్తుత తరుణంలో ఒక పెద్ద ఉపశమనం అని చెప్పవచ్చు.