Migraine: ఈ ఆధునిక జీవనశైలిలో చాలామందిని వేధించే ప్రధాన సమస్యల్లో ‘మైగ్రేన్’ (Migraine) ఒకటి. చాలామంది దీనిని సాధారణ తలనొప్పిగా భావించి నిర్లక్ష్యం చేస్తుంటారు, కానీ మైగ్రేన్ ప్రభావం కేవలం తలకు మాత్రమే పరిమితం కాదు. ఈ సమస్య బారిన పడినప్పుడు దైనందిన పనులు చేసుకోవడం, చదువుకోవడం లేదా ప్రశాంతంగా విశ్రాంతి తీసుకోవడం కూడా కష్టంగా మారుతుంది.
మైగ్రేన్ లక్షణాలు ఒక్కొక్కరిలో ఒక్కోలా ఉండవచ్చు. అందుకే దీనిని సాధారణ తలనొప్పితో పోల్చకుండా, మైగ్రేన్ వచ్చేముందు శరీరం ఇచ్చే సంకేతాలను అర్థం చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం.
మైగ్రేన్లో తలనొప్పితో పాటు కనిపించే ఇతర లక్షణాలు..
మైగ్రేన్ దాడి చేసినప్పుడు తీవ్రమైన, సుత్తితో కొట్టినట్లుండే తలనొప్పితో పాటు ఈ క్రింది సమస్యలు కూడా వేధించవచ్చు..
-
వాంతులు, వికారం: తలనొప్పితో పాటు విపరీతమైన వికారం (Nausea), వాంతులు అయ్యే అవకాశం ఉంటుంది.
-
సున్నితత్వం పెరగడం: విపరీతమైన వెలుతురు (Bright Light), పెద్ద శబ్దాలు (Loud Noises), వాసనలు లేదా స్పర్శ వల్ల తీవ్రమైన అసౌకర్యం కలుగుతుంది.
-
ముందస్తు సంకేతాలు (Prodrome): మైగ్రేన్ నొప్పులు మొదలయ్యే ముందే మానసిక స్థితిలో మార్పులు (Mood Swings), మెడ పటపటలాడటం/బిగుసుకుపోవడం, మాటిమాటికీ ఆవలింతలు రావడం, కొన్ని రకాల ఆహారాలు తినాలనిపించడం లేదా ఎక్కువగా మూత్రవిసర్జన కావడం వంటి సంకేతాలు కనిపిస్తాయి.
-
‘ఆరా’ (Aura) ప్రభావం: కొంతమందికి మైగ్రేన్ వచ్చే ముందు కళ్లముందు మెరుపులు, మచ్చలు లేదా వింత ఆకారాలు కనిపించడం, చూపు మందగించడం, కాళ్లు-చేతుల్లో తిమ్మిర్లు రావడం మరియు మాట్లాడటంలో ఇబ్బంది కలగవచ్చు.
-
దాడి తర్వాత నీరసం: మైగ్రేన్ నొప్పి తగ్గిన తర్వాత కూడా శరీరం తీవ్ర అలసటకు గురై కంగారు, నిసత్తువగా అనిపిస్తుంది.
మైగ్రేన్ నుంచి ఉపశమనం పొందేందుకు చిట్కాలు..
-
సరైన జీవనశైలి: సరిపడా నిద్రపోవడం, సరైన సమయానికి సమతుల్య ఆహారం తీసుకోవడం మరియు రోజంతా తగినంత నీరు తాగడం చాలా అవసరం.
-
ప్రశాంతమైన వాతావరణం: నొప్పి మొదలైనప్పుడు వెలుతురు, శబ్దం లేని ప్రశాంతమైన గదిలో కళ్లు మూసుకుని విశ్రాంతి తీసుకోవాలి.
-
మైగ్రేన్ డైరీ నిర్వహణ: మీకు మైగ్రేన్ ఎప్పుడు, ఏ పరిస్థితుల్లో (ఉదాహరణకు.. ఎండ, ఒత్తిడి, కొన్ని రకాల ఆహారాలు) వస్తుందో ఒక డైరీలో రాసి పెట్టుకోవడం వల్ల మీ ‘ట్రిగ్గర్స్’ (Triggers) ఏంటో గుర్తించడం సులువవుతుంది.
-
మానసిక ఒత్తిడి తగ్గించుకోవడం: రోజూ తేలికపాటి వ్యాయామాలు, ధ్యానం చేయడం వల్ల ఒత్తిడి తగ్గి మైగ్రేన్ తీవ్రత తగ్గుతుంది.
డాక్టర్ను ఎప్పుడు సంప్రదించాలి?
మైగ్రేన్ తరచూ వస్తున్నా, రోజువారీ పనులకు భంగం కలిగిస్తున్నా లేదా నొప్పి తీరులో హఠాత్తుగా మార్పు వచ్చినా ఖచ్చితంగా డాక్టర్ను సంప్రదించాలి.
అత్యవసర వైద్యం ఎప్పుడు అవసరం?
-
హఠాత్తుగా తట్టుకోలేనంత తీవ్రమైన తలనొప్పి రావడం.
-
తలనొప్పితో పాటు జ్వరం, మెడ బిగుసుకుపోవడం, ఫిట్స్ (సొమ్మసిల్లడం), సంభ్రమం (Confusion) లేదా సరిగ్గా మాట్లాడలేకపోవడం.
-
దృష్టి మసకబారడం, శరీరంలో ఏదైనా భాగం బలహీనపడటం లేదా తిమ్మిరి ఎక్కడం.
-
తలకు ఏదైనా దెబ్బ తగిలిన తర్వాత తీవ్రమైన తలనొప్పి ప్రారంభమయితే వెంటనే అత్యవసర వైద్య సేవలు పొందాలి.