Sourav Ganguly: భారత క్రికెట్ చరిత్రలోనే అత్యంత గడ్డుకాలాన్ని ఎదుర్కొంటున్న తరుణంలో.. కుప్పకూలుతున్న విఫల సామ్రాజ్యాన్ని తన దూకుడుతో ప్రపంచ స్థాయి శక్తిగా మార్చిన ఏకైక నాయకుడు సౌరవ్ గంగూలీ. ఒకప్పుడు ప్రపంచ కప్ గెలిచినప్పటికీ, టీమ్ ఇండియాను విదేశీ జట్లు ఒక సాధారణ జట్టుగానే చూసేవి. స్వదేశంలో ‘టైగర్’ అని, విదేశాల్లో ‘మౌస్’ (ఎలుక) అని హేళన చేసేవారు. జట్టులో సచిన్ టెండూల్కర్ లాంటి ప్రపంచ స్థాయి ఆటగాడు ఉన్నప్పటికీ.. గెలవాలనే కసి, పోరాట పటిమ లోపించాయి. దానికి తోడు 2000వ సంవత్సరంలో అజారుద్దీన్ కెప్టెన్సీలో బయటపడిన మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్ కుంభకోణం భారత క్రికెట్ ప్రతిష్టను పూర్తిగా మంటగలిపింది. ఒకానొక దశలో భారత క్రికెట్ వెంటిలేటర్పై ఉన్నట్లు నిరాశ ఆవరించింది.
అలాంటి క్లిష్ట సమయంలో జట్టు కెప్టెన్సీ బాధ్యతలు చేపట్టడానికి ఎవరూ ధైర్యం చేయలేదు. చివరకు సచిన్ కూడా ఆ ముళ్ల కిరీటం నాకొద్దంటూ తప్పుకున్నారు. ఆ చీకటి రోజుల్లో టీమ్ ఇండియాకు దిశానిర్దేశం చేయడానికి ఒక యువకుడు ముందుకు వచ్చాడు. చూడటానికి ఒక సినిమా హీరోలా, మైదానంలో అటాకింగ్ బ్యాట్స్మెన్లా మాత్రమే తెలిసిన అతనిలో.. ఒక అద్భుతమైన దార్శనికత కలిగిన నాయకుడు ఉన్నాడని అప్పట్లో ఎవరూ ఊహించలేదు. అతనే సౌరవ్ గంగూలీ. ఆ తర్వాత భారత క్రికెట్ రూపురేఖలను మార్చి, తనే ఒక ‘దాదా’గా ఎదిగిన ప్రయాణం క్రికెట్ చరిత్రలోనే ఒక స్వర్ణాక్షర ఘట్టం.
అరంగేట్రంలోనే అరుదైన రికార్డు..
1992లో వెస్టిండీస్పై వన్డే మ్యాచ్ ద్వారా అంతర్జాతీయ క్రికెట్లోకి అడుగుపెట్టిన గంగూలీ.. మొదట్లో నిరూపించుకోవడానికి కాస్త ఇబ్బంది పడ్డారు. కానీ, నాలుగేళ్ల తర్వాత 1996 జూన్ 20న చారిత్రాత్మక లార్డ్స్ మైదానంలో టెస్ట్ అరంగేట్రం చేస్తూనే.. తన మొదటి మ్యాచ్లోనే 131 పరుగులతో అద్భుత సెంచరీ సాధించి ప్రపంచానికి తన సత్తా ఏంటో చాటారు. ఆ వెంటనే జరిగిన రెండో టెస్టులోనూ 136 పరుగులతో మరో శతకాన్ని నమోదు చేశారు. దీని ద్వారా, తన కెరీర్ లోని మొదటి రెండు టెస్టుల్లోనూ వరుసగా సెంచరీలు సాధించిన అత్యంత అరుదైన భారతీయ ఆటగాడిగా గంగూలీ సరికొత్త రికార్డు సృష్టించారు.
నాయకత్వంలో సరికొత్త మాయాజాలం..
2000 సంవత్సరంలో మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్ వివాదంతో అల్లకల్లోలంగా ఉన్న జట్టుకు కెప్టెన్గా బాధ్యతలు స్వీకరించిన గంగూలీ.. ఆటగాళ్లలో సరికొత్త ఊపిరి లూదారు. ముఖ్యంగా ‘విదేశీ గడ్డపై కూడా మనం మ్యాచ్లు గెలవగలం’ అనే బలమైన ఆత్మవిశ్వాసాన్ని యువ ఆటగాళ్ల నరనరాల్లో నింపారు. సెలెక్టర్లతో, బీసీసీఐతో పోరాడి మరీ వీరేంద్ర సెహ్వాగ్, యువరాజ్ సింగ్, హర్భజన్ సింగ్, జహీర్ ఖాన్, మరియు మహేంద్ర సింగ్ ధోని వంటి అద్భుతమైన యువ తారలను జట్టులోకి తెచ్చారు. వీరందరికీ పూర్తి స్వేచ్ఛనిస్తూ, భారత క్రికెట్ భవిష్యత్తుకు బలమైన పునాది వేశారు.
2001లో అజేయంగా దూసుకుపోతున్న ఆస్ట్రేలియా జట్టును ఓడించి ‘బోర్డర్-గావస్కర్ ట్రోఫీ’ని గెలవడం, అలాగే 2002లో లార్డ్స్ మైదానంలో ఇంగ్లండ్పై చారిత్రాత్మక ‘నాట్వెస్ట్ ట్రోఫీ’ ఫైనల్ గెలిచిన తర్వాత బాల్కనీలో నిలబడి టీ-షర్టు విప్పి గాల్లో తిప్పిన క్షణం క్రికెట్ అభిమానులు ఎప్పటికీ మర్చిపోలేరు. ప్రత్యర్థుల స్లెడ్జింగ్కు భయపడకుండా, కంటికి కన్ను.. మాటకు మాట అన్నట్లుగా సమాధానం ఇస్తూ దూకుడు నేర్పిన గంగూలీని.. ఆనాటి నుండి ప్రపంచమంతా ప్రేమగా, గౌరవంగా ‘దాదా’ అని పిలవడం ప్రారంభించింది.
ప్రపంచ కప్ ఫైనల్స్.. కెరీర్ గణాంకాలు..
సౌరవ్ గంగూలీ అద్భుత నాయకత్వంలో టీమ్ ఇండియా 2003 ప్రపంచ కప్ ఫైనల్కు దూసుకెళ్లి మరో చారిత్రాత్మక మైలురాయిని అందుకుంది. ఫైనల్లో ఆస్ట్రేలియా చేతిలో ఓడిపోయినప్పటికీ, అంతకుముందు ఎన్నడూ లేని విధంగా ఒక బలమైన ప్రపంచ స్థాయి జట్టుగా భారత్ను నిలబెట్టారు. ఆ తర్వాత 2007 నవంబర్ 15న వన్డే క్రికెట్లో 10,000 పరుగుల మార్కును దాటిన ఆయన, 2008 అక్టోబర్ 7న ఆస్ట్రేలియాతో జరిగిన టెస్ట్ సిరీస్ తర్వాత అంతర్జాతీయ క్రికెట్కు రిటైర్మెంట్ ప్రకటించారు. నవంబర్ 9 నుండి 13 వరకు నాగ్పూర్లో జరిగిన టెస్టే ఆయన కెరీర్లో చివరి అంతర్జాతీయ మ్యాచ్.
తన సుదీర్ఘ కెరీర్లో గంగూలీ 113 టెస్టుల్లో 7,212 పరుగులు, అలాగే 311 వన్డేల్లో 11,363 పరుగులు సాధించారు. క్రికెట్కు గుడ్బై చెప్పిన తర్వాత కూడా బీసీసీఐ (BCCI) అధ్యక్షుడిగా బాధ్యతలు చేపట్టి భారత క్రికెట్ అభివృద్ధికి ఎనలేని కృషి చేశారు. దూకుడు నైజం, యువ ప్రతిభను గుర్తించే గుణం, ఓటమిని అస్సలు ఒప్పుకోని తపన గంగూలీని భారత క్రికెట్ చరిత్రలోనే ఒక సరికొత్త శకానికి రూపాంతరంగా మార్చాయి.