Meenakshi Natarajan: మధ్యప్రదేశ్ రాజ్యసభ ఎన్నికల్లో తన నామినేషన్ తిరస్కరణను సవాల్ చేస్తూ కాంగ్రెస్ సీనియర్ నేత, తెలంగాణ కాంగ్రెస్ వ్యవహారాల ఇంచార్జ్ మీనాక్షి నటరాజన్ దాఖలు చేసిన పిటిషన్ను సుప్రీంకోర్టు శుక్రవారం కొట్టివేసింది. ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న ఎన్నికల ప్రక్రియలో న్యాయస్థానాలు జోక్యం చేసుకోలేవని, ఈ విషయంలో ఆమెకు ఉన్న ఏకైక చట్టబద్ధమైన మార్గం ఎన్నికలు ముగిసిన తర్వాత ‘ఎన్నికల పిటిషన్’ (Election Petition) దాఖలు చేయడమేనని కోర్టు స్పష్టం చేసింది.
గౌరవ జస్టిస్ ప్రశాంత్ కుమార్ మిశ్రా, జస్టిస్ అతుల్ ఎస్ చందుర్కర్లతో కూడిన ధర్మాసనం ఈ తీర్పునిచ్చింది. ఎన్నికలు జరుగుతున్న సమయంలో న్యాయపరమైన జోక్యానికి రాజ్యాంగ నిబంధనలు అంగీకరించవని స్పష్టం చేస్తూ, ఈ దశలో కోర్టు పరిధిని ఉపయోగించుకోవాలనే నటరాజన్ ప్రయత్నాన్ని ధర్మాసనం నిరాకరించింది.
సుప్రీంకోర్టు విచారణలో వెల్లడైన సాంకేతిక అంశాలు, ఇరుపక్షాల వాదనల సమగ్ర వివరాలు కింద ఇవ్వబడ్డాయి.
నామినేషన్ తిరస్కరణకు గల కారణాలు:
రిటర్నింగ్ అధికారి (RO) మీనాక్షి నటరాజన్ నామినేషన్ను ఎందుకు తిరస్కరించాల్సి వచ్చిందో కోర్టు ఈ సందర్భంగా ప్రస్తావించింది.
-
అసంపూర్తి అఫిడవిట్: మీనాక్షి నటరాజన్ సమర్పించిన ‘ఫామ్ 26’ (Form 26) అఫిడవిట్ అసంపూర్తిగా ఉందని, ఆమెపై పెండింగ్లో ఉన్న ఒక ప్రైవేట్ ఫిర్యాదు (Complaint Case) కు సంబంధించిన వివరాలను అందులో వెల్లడించలేదని రిటర్నింగ్ అధికారి గుర్తించారు.
-
కేసుపై ముందే అవగాహన: సదరు ఫిర్యాదుకు సంబంధించిన విచారణలో నటరాజన్ గతంలోనే లిఖితపూర్వక వివరణలు ఇచ్చారని, కాబట్టి ఆ కేసు గురించి ఆమెకు ముందే పూర్తి అవగాహన ఉందని రిటర్నింగ్ అధికారి తన ఉత్తర్వులలో నమోదు చేశారు.
-
ఈసీఐ వద్ద విజ్ఞప్తి: రిటర్నింగ్ అధికారి నిర్ణయంపై నటరాజన్ అటు ఎన్నికల సంఘాన్ని (ECI) కూడా ఆశ్రయించి రాతపూర్వక విజ్ఞప్తి చేశారు. జూన్ 10న కేంద్ర ఎన్నికల సంఘం పూర్తి స్థాయి బెంచ్ ముందు ఆమె స్వయంగా వాదనలు వినిపించినప్పటికీ, ఆమె విజ్ఞప్తిపై ఎలాంటి అనుకూల ఉత్తర్వులు రాలేదు.
కోర్టులో ఇరుపక్షాల హోరాహోరీ వాదనలు:
కాంగ్రెస్ తరఫు సీనియర్ లాయర్ అభిషేక్ మను సింఘ్వీ వాదనలు:
నటరాజన్ తరఫున వాదనలు వినిపించిన ప్రముఖ న్యాయవాది అభిషేక్ మను సింఘ్వీ రాజ్యాంగ నిబంధనలను ప్రస్తావించారు:
-
రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 329(b) ప్రకారం ఉన్న ఆంక్షలు ఈ పిటిషన్కు వర్తించవని, ఎందుకంటే ఈ పిటిషన్ ఎన్నికలను అడ్డుకోవడానికి కాదు.. కేవలం పారదర్శకమైన ఎన్నికల ప్రక్రియను నిర్ధారించడానికేనని వాదించారు.
-
సదరు ఫిర్యాదు కేసులో కోర్టు ఇంకా ఎలాంటి చార్జీలు ఫ్రేమ్ చేయలేదని, కనీసం పరిగణనలోకి (Cognisace) కూడా తీసుకోలేదని.. కాబట్టి నామినేషన్ను తిరస్కరించడం ఎక్స్ఫేసీ (ex facie) చట్టవిరుద్ధమని పేర్కొన్నారు.
-
మొహిందర్ సింగ్ గిల్, అశోక్ కుమార్ వంటి ల్యాండ్మార్క్ తీర్పులను ఉదహరిస్తూ.. ఎన్నికల ప్రక్రియకు ఆటంకం కలిగించకుండా, సహాయపడే అసాధారణ పరిస్థితులలో రాజ్యాంగ న్యాయస్థానాలు జోక్యం చేసుకోవచ్చని వాదించారు.
ఎన్నికల సంఘం, ఇతర ప్రతివాదుల కౌంటర్ వాదనలు:
-
ఈ పిటిషన్ను ఎన్నికల సంఘంతో పాటు ఎన్నికైన అభ్యర్థి (బీజేపీ) తీవ్రంగా వ్యతిరేకించారు. ఎన్నికల్లో పోటీ చేయడం అనేది ఒక చట్టబద్ధమైన (Statutory) హక్కు మాత్రమేనని, నామినేషన్ తిరస్కరణకు గురైన అభ్యర్థికి కేవలం ఎన్నికల పిటిషన్ ద్వారానే న్యాయం పొందే హక్కు ఉంటుందని వాదించారు.
-
‘ఫామ్ 26’ లో తమపై ఉన్న అన్ని పెండింగ్ క్రిమినల్ కేసుల వివరాలను తప్పనిసరిగా వెల్లడించాల్సి ఉంటుందని.. ఎన్నికలు జరుగుతున్న తరుణంలో నామినేషన్ తిరస్కరణను సవాల్ చేస్తూ ఆర్టికల్ 32 లేదా ఆర్టికల్ 226ని ఉపయోగించలేరని స్పష్టం చేశారు.
సుప్రీంకోర్టు తుది తీర్పు:
ఇరుపక్షాల వాదనలు విన్న సుప్రీంకోర్టు.. నామినేషన్ వివరాల వెల్లడి అనేది చట్ట నిబంధనలు మరియు ‘కండక్ట్ ఆఫ్ ఎలక్షన్స్ రూల్స్, 1961’ లోని రూల్ 4A ప్రకారం నడుస్తుందని, అభ్యర్థులు ఫామ్ 26 లో సూచించిన పూర్తి సమాచారాన్ని అందించాల్సిందేనని పేర్కొంది.
-
న్యాయ జోక్యం సాధ్యం కాదు: చారిత్రాత్మక ‘పొన్నుస్వామి’ తీర్పు మరియు తదుపరి ఉదాహరణలను ఉటంకిస్తూ.. ఎన్నికల ప్రక్రియ సాగుతున్నప్పుడు అందులోని ఏ దశనైనా సవాల్ చేస్తే, కోర్టులు జోక్యం చేసుకోకూడదనే సూత్రాన్ని స్థిరంగా పాటిస్తున్నట్లు బెంచ్ స్పష్టం చేసింది.
-
మినహాయింపులు ఇవ్వలేం: నామినేషన్ తిరస్కరణ స్పష్టంగా చట్టవిరుద్ధంగా కనిపించినప్పుడు కోర్టులు జోక్యం చేసుకోవాలన్న సింఘ్వీ వాదనను కోర్టు స్పష్టంగా తోసిపుచ్చింది. అలా చేస్తే ఏది స్పష్టమైన చట్టవిరుద్ధం, ఏది కాదనే భేదాలను కోర్టులు సృష్టించాల్సి వస్తుందని.. ఇది రాజ్యాంగ స్ఫూర్తికి విరుద్ధమని తెలిపింది. కొందరికి మినహాయింపు ఇచ్చి మరికొందరిని ఎన్నికల పిటిషన్ వేసుకోమనడం రాజ్యాంగంలో లేని సరికొత్త మినహాయింపును సృష్టించడమే అవుతుందని ధర్మాసనం పేర్కొంది.
-
ఎన్నికల పిటిషన్కే మొగ్గు: నామినేషన్ తిరస్కరణకు గురైన అభ్యర్థులు సాధారణంగా ఎన్నికల ప్రక్రియ ముగిసిన తర్వాతే ఎన్నికల పిటిషన్ ద్వారా న్యాయం పొందాలని స్పష్టం చేస్తూ పిటిషన్ను కొట్టేసింది. అయితే తాము ఇక్కడ వ్యక్తపరిచిన అభిప్రాయాలు కేవలం ఈ ప్రస్తుత విచారణకు మాత్రమే పరిమితమని.. భвиష్యత్తులో నటరాజన్ దాఖలు చేసే ఎలాంటి ఎన్నికల పిటిషన్పైనా దీని ప్రభావం ఉండదని కోర్టు స్పష్టం చేసింది.
“ఎన్నికల సంఘం తీరుపై నమ్మకం లేదు.. సుప్రీంపై మాట్లాడను”: మీనాక్షి నటరాజన్
రాజ్యసభ నామినేషన్ పత్రాలలోని ‘ఫామ్ 26’ లో తాను ఎలాంటి సమాచారాన్ని దాచలేదనే వాదనను మీనాక్షి నటరాజన్ పునరుద్ఘాటించారు. సుప్రీంకోర్టు తీర్పు అనంతరం ఆమె మీడియాతో మాట్లాడుతూ.. కేంద్ర ఎన్నికల సంఘం పక్షపాతంగా వ్యవహరించిందని సంచలన ఆరోపణలు చేశారు.
“ఫామ్ 26 లో అభ్యర్థి రాజకీయ అనుబంధం, ఓటర్ల జాబితా వివరాలు, కాంటాక్ట్ సమాచారం, పాన్ కార్డు, ఆదాయపు పన్ను వివరాలు, ఆస్తులు-అప్పులు, పెండింగ్ క్రిమినల్ కేసులు మరియు నేర నిరూపణల వంటి వివరాలను అడుగుతారు. నాపై కేవలం ఒక లీగల్ నోటీసు మాత్రమే ఉంది తప్ప ఏ కోర్టు కూడా ఆ అంశాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోలేదు. కాబట్టి నాపై ఎలాంటి క్రిమినల్ కేసులు లేవని నేను ఫామ్లో సరిగ్గానే పేర్కొన్నాను. ఫామ్ 26 లో ఎక్కడా ‘ప్రైవేట్ ఫిర్యాదుల’ (Private Complaints) ను వెల్లడించాలనే ప్రత్యేక కాలమ్ లేదు. ఒకవేళ అలాంటి నిబంధన ఉండి ఉంటే నేను ఖచ్చితంగా ఆ సమాచారాన్ని ఇచ్చేదాన్ని. నా నామినేషన్ పత్రాల్లో ఎలాంటి లోపాలు లేవు, నేను దేనినీ దాచలేదు. ఫామ్ 26 లో అడిగిన ప్రతి సమాచారాన్ని నేను స్పష్టంగా అందించాను” అని ఆమె వివరించారు.
కోర్టు తీర్పుపై తీవ్ర అసంతృప్తితో కనిపించిన నటరాజన్.. “ఎన్నికల సంఘం ఎలాంటి వైఖరితో ఉందో మనందరికీ తెలుసు. అయితే, గౌరవ సుప్రీంకోర్టు తీర్పుపై మాత్రం నేను ఎలాంటి వ్యాఖ్యలు చేయదలుచుకోలేదు” అని ముగించారు.