PSLV-C62: భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ఇస్రో) 2026 సంవత్సరాన్ని భారీ ప్రయోగంతో ప్రారంభించింది. జనవరి 12న శ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం నుండి ‘వర్క్హార్స్’గా పిలవబడే పీఎస్ఎల్వీ (PSLV-C62) రాకెట్ నింగిలోకి దూసుకెళ్లింది. దేశ రక్షణ, వ్యవసాయం మరియు విపత్తు నిర్వహణ కోసం రూపొందించిన ‘అన్వేష’ (EOS-N1) ఉపగ్రహంతో పాటు నేపాల్, థాయిలాండ్ వంటి దేశాలకు చెందిన మరో 15 చిన్న ఉపగ్రహాలను ఇది మోసుకెళ్లింది. అయితే, అందరూ ఊహించినట్లుగా ఈ ప్రయోగం విజయవంతం కాలేదు.
అసలేం జరిగింది?
రాకెట్ ప్రయాణం మొదటి రెండు దశల్లో అత్యంత సాఫీగా సాగింది. కానీ, మూడవ దశ చివరిలో ఊహించని సాంకేతిక సమస్య ఎదురైంది. ఉపగ్రహాలను సరైన కక్ష్యలోకి నెట్టాల్సిన మూడవ దశ ఇంజిన్ పనితీరులో తేడా రావడంతో రాకెట్ తన దారి తప్పింది. అంతరిక్షంలో ఏదైనా వస్తువు భూమి చుట్టూ తిరగాలంటే దానికి ఒక నిర్దిష్టమైన వేగం (సెకనుకు సుమారు 7.6 కి.మీ) ఉండాలి. కానీ ఈ ప్రయోగంలో రాకెట్ ఆ వేగాన్ని అందుకోలేకపోయింది.
ఇది కూడా చదవండి: IndiGo: ఇండిగో విమానానికి ప్రమాదం.. స్పాట లో 216 మంది!
వాతావరణంలో కాలిపోయిన ఉపగ్రహాలు
ఖచ్చితమైన వేగం మరియు దిశను అందుకోకపోవడంతో, ఉపగ్రహాలు కక్ష్యలోకి చేరడానికి బదులుగా తిరిగి భూమి వైపు ప్రయాణించాయి. భూ వాతావరణంలోకి తిరిగి ప్రవేశించే క్రమంలో గాలితో కలిగే ఘర్షణ వల్ల ఏర్పడిన విపరీతమైన వేడికి (వేల డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రత) ఆ ఉపగ్రహాలన్నీ ఆకాశంలోనే కాలిపోయాయి. వీటి అవశేషాలు ఎవరికీ హాని కలగకుండా సముద్రంలో పడిపోయి ఉండవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.
ఎదురుదెబ్బల నుంచి నేర్చుకునే ఇస్రో
పీఎస్ఎల్వీ రాకెట్ చరిత్రలో ఇది నాలుగో వైఫల్యం మాత్రమే. అయితే 2025లో జరిగిన ప్రయోగం (C61) కూడా ఇంచుమించు ఇలాంటి కారణంతోనే విఫలం కావడం ఆందోళన కలిగించే అంశం. రాకెట్ నాజిల్ లో సమస్య ఉందా లేక ఒత్తిడిలో తేడా వచ్చిందా అన్న కోణంలో ఇస్రో శాస్త్రవేత్తలు ఇప్పటికే విచారణ ప్రారంభించారు.
అంతరిక్ష ప్రయోగాలు అత్యంత కఠినమైనవి
ఒక చిన్న పొరపాటు జరిగినా మొత్తం మిషన్ విఫలమవుతుంది. అయినప్పటికీ, ఇస్రోకు ఇలాంటి ఎదురుదెబ్బల నుండి పాఠాలు నేర్చుకుని, రెట్టింపు ఉత్సాహంతో తిరిగి వచ్చే అద్భుతమైన చరిత్ర ఉంది. త్వరలోనే లోపాలను సరిదిద్దుకుని భారత్ అంతరిక్ష రంగంలో మరిన్ని విజయాలు సాధిస్తుందని ఆశిద్దాం.