Vangaveeti Radha: ఆంధ్రప్రదేశ్ మున్సిపల్ ఎన్నికల సమరంలో రాష్ట్రానికే తలమానికమైన విజయవాడ నగరపాలక సంస్థ (VMC) మేయర్ పీఠం పోరు అత్యంత రసవత్తరంగా మారింది. కూటమి పొత్తులో భాగంగా విజయవాడ మేయర్ అభ్యర్థిగా దివంగత నేత వంగవీటి రంగా తనయుడు వంగవీటి రాధాకృష్ణ (జనసేన) పేరును ఖరారు చేయగా.. దీనికి దీటుగా ప్రధాన ప్రతిపక్షం వైఎస్సార్‌సీపీ వ్యూహాత్మక అడుగు వేసింది. బీసీ కార్డుతో నగర ఓటర్లను ఆకట్టుకునేందుకు మాజీ మేయర్ రాయన భాగ్యలక్ష్మిని తమ అధికారిక మేయర్ అభ్యర్థిగా ఆ పార్టీ అధిష్టానం శుక్రవారం అధికారికంగా ప్రకటించింది.
ఈ పరిణామంతో బెజవాడ పాలిటిక్స్ ఒక్కసారిగా హీటెక్కాయి. ఒకవైపు రంగా వారసత్వం, కూటమి బలం నమ్ముకుని బరిలోకి దిగుతున్న వంగవీటి రాధా.. మరోవైపు నగరంలో పట్టున్న బీసీ (నగరాల) ఓటు బ్యాంకు, గత ఐదేళ్ల పాలనా అనుభవంతో మళ్లీ పీఠాన్ని దక్కించుకోవాలని చూస్తున్న రాయన భాగ్యలక్ష్మి మధ్య అసలైన ప్రత్యక్ష పోరు మొదలైంది.
రాయన భాగ్యలక్ష్మి బ్యాక్‌గ్రౌండ్ & రాజకీయ ప్రస్థానం..
వైఎస్సార్‌సీపీ తరఫున మరోసారి మేయర్ రేసులో నిలిచిన రాయన భాగ్యలక్ష్మి ప్రయాణం విజయవాడ స్థానిక రాజకీయాల్లో ప్రత్యేకమైనది. శ్రీకాకుళం జిల్లాలో నీటిపారుదల శాఖ ఉద్యోగి బెవర నారాయణరావు దంపతులకు 1982లో భాగ్యలక్ష్మి జన్మించారు. విజయవాడలో బలమైన రాజకీయ, వ్యాపార నేపథ్యం కలిగిన రాయన విశ్వనాథం తనయుడు రాయన నరేంద్రను వివాహం చేసుకుని బెజవాడలో స్థిరపడ్డారు.
2021లో తొలి అడుగు – మేయర్‌గా బాధ్యతలు:
2021లో జరిగిన విజయవాడ నగరపాలక సంస్థ ఎన్నికల్లో 46వ డివిజన్ నుంచి వైఎస్సార్‌సీపీ అభ్యర్థిగా బరిలోకి దిగిన భాగ్యలక్ష్మి తొలిసారి కార్పొరేటర్‌గా ఘన విజయం సాధించారు.
బీసీ సామాజికవర్గానికి పెద్దపీట..
నగరాల సామాజిక వర్గానికి ప్రాధాన్యత కల్పిస్తూ అప్పటి ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ జగన్‌మోహన్‌రెడ్డి ఆమెను నేరుగా విజయవాడ మేయర్ పీఠంపై కూర్చోబెట్టారు. 2021 నుంచి 2026 వరకు ఎలాంటి వివాదాలు లేకుండా ఐదేళ్ల పాటు ఆమె విజయవంతంగా మేయర్‌గా పదవీకాలాన్ని పూర్తి చేసుకున్నారు.
ఇప్పుడు ప్రత్యక్ష ఎన్నికల్లో పరీక్ష:
గతంలో కార్పొరేటర్ల ద్వారా పరోక్షంగా మేయర్‌గా ఎన్నికవ్వగా.. ఈసారి ఓటర్లు నేరుగా మేయర్‌ను ఎన్నుకొనే ప్రత్యక్ష ఎన్నికల విధానం అమల్లోకి వచ్చింది. ఈ నేపథ్యంలో జగన్ తనపై ఉంచిన నమ్మకాన్ని నిలబెట్టుకుని, అత్యధిక మెజారిటీతో గెలుస్తానని ఆమె ధీమా వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
వంగవీటి రాధా రాజకీయ ప్రయాణం – అసెంబ్లీ నుంచి మున్సిపల్ వార్ దాకా..
మరోవైపు కూటమి తరఫున బరిలో నిలుస్తున్న వంగవీటి రాధాకృష్ణ అభ్యర్థిత్వం బెజవాడ రాజకీయాల్లో తీవ్ర చర్చకు దారితీస్తోంది.. దివంగత కాపు నేత వంగవీటి మోహన రంగా హత్య తర్వాత ఆయన సతీమణి రత్నకుమారి ఎమ్మెల్యే అయ్యారు. అనంతరం 2004లో కాంగ్రెస్ తరఫున విజయవాడ తూర్పు నుంచి బరిలోకి దిగి ఎమ్మెల్యేగా గెలిచిన రాధా.. అతి చిన్న వయసులోనే అసెంబ్లీలో అడుగుపెట్టారు.
2009లో ప్రజారాజ్యం పార్టీ (PRP) లో చేరి సెంట్రల్ నుంచి ఓడిపోవడం.. ఆ తర్వాత వైఎస్సార్‌సీపీలో చేరి 2014లో తూర్పు నుంచి పోటీ చేసి ఓటమి చవిచూడటం ఆయన కెరీర్‌ను దెబ్బతీశాయి. 2019లో సెంట్రల్ సీటు రాలేదన్న అసంతృప్తితో టీడీపీలో చేరారు. కానీ 2019, 2024 ఎన్నికల్లో టీడీపీ ఆయనకు టికెట్ ఇవ్వకుండా కేవలం ప్రచారానికే పరిమితం చేసింది.
మేయర్ సీటుతో జనసేనలోకి రీ-ఎంట్రీ..
ఎమ్మెల్యే, ఎంపీ లేదా మంత్రి పదవి ఆశించిన రాధాను.. చివరకు విజయవాడ మున్సిపల్ ఎన్నికల వేళ జనసేనలోకి పంపి మేయర్ అభ్యర్థిగా కూటమి నిలబెట్టింది. ఈ నిర్ణయంపై ఆయన అనుచరులు, కాపు సంఘాల్లో అసంతృప్తి ఉన్నప్పటికీ.. ఎలాగైనా ఈ ఎన్నికల్లో గెలిచి తన పొలిటికల్ రీ-ఎంట్రీని బలంగా చాటాలని రాధా భావిస్తున్నారు.
పొలిటికల్ అనాలిసిస్: బెజవాడలో పైచేయి ఎవరిది?
విజయవాడ మేయర్ ఎన్నికల్లో ఇరు పార్టీలు వేసిన ఎత్తుగడలు అత్యంత క్లిష్టమైన సామాజిక సమీకరణాలపై ఆధారపడి ఉన్నాయి..
| విశ్లేషణాత్మక కోణం | కూటమి (వంగవీటి రాధా – జనసేన) | వైఎస్సార్‌సీపీ (రాయన భాగ్యలక్ష్మి) |
| సామాజిక వర్గం (Caste Equation) | కాపు సామాజిక వర్గ ఓట్లతో పాటు కూటమిలోని కమ్మ, ఓసీ ఓట్లపై ఆధారపడుతున్నారు. | బలమైన బీసీ (నగరాల) సామాజిక వర్గం, మైనారిటీ, ఎస్సీ ఓటు బ్యాంకే ప్రధాన బలం. |
| ప్రధాన బలం (Core Strength) | వంగవీటి రంగా మాస్ ఇమేజ్, పవన్ కల్యాణ్-చంద్రబాబు కూటమి బలం. | గత ఐదేళ్ల మేయర్ అనుభవం, మహిళా నేతగా క్లీన్ ఇమేజ్, గ్రౌండ్ క్యాడర్. |
| ఎదురవుతున్న సవాళ్లు (Key Challenges) | టీడీపీ శ్రేణులు పూర్తిగా సహకరిస్తాయా? వరుసగా పార్టీలు మారడం మైనస్ అవుతుందా? | కూటమి ప్రభుత్వం అధికారంలో ఉండటం, అధికార వ్యతిరేకతను అధిగమించడం. |
క్షేత్రస్థాయిలో తేలబోయే తీర్పు..
వైఎస్సార్‌సీపీ దేవినేని అవినాష్‌ను బరిలోకి దించి ‘వంగవీటి వర్సెస్ దేవినేని’ వార్ సృష్టిస్తుందని తొలుత భావించినప్పటికీ.. ఆ పార్టీ నాయకత్వం వ్యూహాత్మకంగా బీసీ మహిళ అయిన రాయన భాగ్యలక్ష్మికే మొగ్గు చూపింది. నగరంలో అత్యధికంగా ఉండే బీసీ, బలహీన వర్గాల ఓట్లను సంఘటితం చేయడం ద్వారా కూటమికి గట్టి షాక్ ఇవ్వవచ్చని వైఎస్ జగన్ ప్లాన్ చేశారు.
మరోవైపు వంగవీటి రాధాకు ఇది చావో రేవో లాంటి ఎన్నిక. మేయర్‌గా గెలిస్తేనే ఆయన రాజకీయ భవిష్యత్తు నిలబడుతుంది, లేదంటే కెరీర్ మరింత ఇబ్బందుల్లో పడే ప్రమాదం ఉంది. బీసీ నినాదంతో వస్తున్న రాయన భాగ్యలక్ష్మిని ఎదుర్కొని వంగవీటి రాధా విజయకేతనం ఎగరేస్తారా? లేదా భాగ్యలక్ష్మి తన మేయర్ పీఠాన్ని నిలబెట్టుకుంటారా? అన్నది ఇప్పుడు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజకీయాల్లో హాటెస్ట్ డిబేట్‌గా మారింది.